Αγιωργίτικο masterclass: Όταν η ποικιλία μιλάει για τον εαυτό της

Μερικά ουσιώδη συμπεράσματα που προέκυψαν δοκιμάζοντας 35 διαφορετικά Αγιωργίτικα και συζητώντας γι αυτά με

τον Κώστα Μπακασιέτα (Γεωπόνος-Οινολόγος MSc, φυτώρια αμπέλου VNB Bakasieta),

τον Βασίλη Τσακτσαρλή (Οινολόγος/Οινοποιός από το κτήμα Βιβλία Χώρα),

τον Κώστα Πυργάκη (Οινοποιός από το κτήμα Πυργάκη),

τον Βασίλη Γαλανό (Δημοσιογράφος Οίνου krasiagr.com και τηλεοπτικός παραγωγός στο Γεύσεις και Οίνος) και ένα βαθειά εμπλεκόμενο με το κρασί κοινό που απαρτίζονταν από οινολόγους και οινοπαραγωγούς, γευσιγνώστες, sommeliers, εμπόρους και πωλητές κρασιού και φοιτητές οινολογίας και αμπελουργίας. Ο γράφων είχε την ευχαρίστηση να συντονίζει την συζήτηση και την διαδικασία της τυφλής γευστικής δοκιμής.

1. Τα ροζέ από Αγιωργίτικο μπορούν να είναι πολύ διαφορετικά μεταξύ τους αρωματικά, γευστικά και οπτικά, αλλά το επίπεδο όλων είναι πολύ υψηλό και κυρίως όταν τα σταφύλια προέρχονται από μεσαία και υψηλά υψόμετρα της Νεμέας.

 

2. Τα ερυθρά δεξαμενής εκφράζουν με τον πλέον άμεσο και ξεκάθαρο τρόπο τα πρωτογενή αρώματα της ποικιλίας, έχουν ένταση, φρεσκάδα μαλακές τανίνες και ισορροπημένη οξύτητα, χαρακτηριστικά που μπορούν κάλλιστα να τα κάνουν καλοκαιρινό trend, όταν σερβίρονται αρκετά δροσερά.

 

3. Οι εναλλακτικές μορφές οινοποίησης του Αγιωργίτικου, όπως η ζύμωση σε αμφορέα, αυτόχθονες ζύμες, μηδενική ή ελάχιστη χρήση θειώδους, έχουν ενδιαφέρον αλλά ακόμη παραμένουν ασαφή και αβέβαια τα όρια της αντοχής και της σταθερότητας. Υπάρχει περίσκεψη και προβληματισμός. Από την άλλη, όλοι αυτοί οι πειραματισμοί σαφώς και θα βοηθήσουν στο να γνωρίσουμε καλύτερα κάποιες διαφορετικές εκφράσεις της ποικιλίας.

 

4. Υπάρχει κι αλλού Νεμέα; Τα δείγματα που δοκιμάστηκαν από άλλες περιοχές της Πελοποννήσου και της υπόλοιπης Ελλάδας στέκονται σε πολύ υψηλό επίπεδο και είναι μάλλον απίθανο να αναγνωρίσει κάποιος ότι αυτά τα Αγιωργίτικα ΔΕΝ είναι από την Νεμέα.

 

5. Η αναγνωρισιμότητα των Αγιωργίτικων που προέρχονται από τις διαφορετικές και “άτυπες” υποζώνες και υψόμετρα της Νεμέας δεν είναι ακόμη πολύ εύκολη. Υπάρχει αρκετός δρόμος ακόμη που περνάει μέσα από πολλές πειραματικές και ξεχωριστές οινοποιήσεις, παρατηρήσεις, γευσιγνωστικές εκτιμήσεις, μετρήσεις και αναλύσεις και κυρίως βούληση και αμέτρητες συζητήσεις μεταξύ των παραγωγών της ζώνης για τον ορισμό υποζωνών.

 

6. Δείγματα από συγκεκριμένα αμπελοτόπια, μελετημένους τρόπους καλλιέργειας και high-end οινοποιήσεις απέδειξαν ότι το δυναμικό της ποικιλίας είναι τεράστιο.

 

7. Το Αγιωργίτικο αγαπάει το βαρέλι, κυρίως γιατί η μικρο-οξυγόνωση το βοηθάει να εκφράσει καλύτερα τον αρωματικό του πλούτο και να στρογγυλέψει τις τανίνες του, αλλά τα όρια της ισορροπίας του με την δρυ είναι πολύ λεπτά και χρειάζεται πολύ μεγάλη προσοχή στην διαχείριση του. Ίσως η χρήση βαρελιών μεγάλου μεγέθους, περισσότερων χρήσεων, μικρότερης παραμονής και γιατί όχι εναλλακτικών μορφών ωρίμασης σε τσιμεντένιες δεξαμενές ή αμφορείς.

 

8. Η παλαίωση το ευνοεί όταν είναι φτιαγμένο από υγιή καρπό που προέρχεται από σχετικά χαμηλές αποδόσεις και ανάλογη οινοποιητική διαχείριση. Μπορεί να εξελιχθεί εντυπωσιακά, ακόμη και μετά από 20 χρόνια παραμονής στη φιάλη, αλλά το απόγειο του δύσκολα ξεπερνά τα δέκα χρόνια.

Πέρα όμως από την τροφή για σκέψη που μας έδωσε η δοκιμή των 35 Αγιωργίτικων και αναγράφονται παρακάτω αναλυτικά, αναφέρθηκαν και πολλά στοιχεία για τον χαρακτήρα και την συμπεριφορά της ποικιλίας.

• Πρώτα απ’ όλα για την παραγωγή ποιοτικού κρασιού, είναι μια ποικιλία δύσκολη στην καλλιέργεια και αρκετά ευαίσθητη σε ασθένειες όπως το ωίδιο, ο περονόσπορος και ο βοτρύτης.
• Συνδυάζεται καλά με υποκείμενα όπως το 110R και το 41Β.
• Είναι μια παραγωγική ποικιλία, μέσης ζωηρότητας, της ταιριάζει η διαμόρφωση του διπλού Royat με βραχύ κλάδεμα (δύο μάτια).
• Η συντριπτική πλειοψηφία των φυτών που είναι φυτεμένα, έχουν θέμα με ιώσεις όπως το καρούλιασμα (leafroll) άρα και η ποιότητα των σταφυλιών είναι εκ των πραγμάτων χαμηλότερη των δυνατοτήτων της, αφού έχουν χάσει ένα μεγάλο ποσοστό από την δυναμική τους σε ένταση χρώματος και σε αρώματα. Ήδη έχουν απομονωθεί φυτά καθαρά από ιώσεις, τα οποία βρίσκονται στο στάδιο της καλλιέργειας.
• Έχει γίνει απομόνωση επιλεγμένων κλώνων και τα χαρακτηριστικά δύο-τριών από αυτά είναι εντυπωσιακά και έχουν δώσει πιο δομημένα και πολύπλοκα κρασιά μετά από πειραματικές καλλιέργειες και οινοποιήσεις.
• Η σωστή παρατήρηση και η ανάλογη διαχείριση του περίπλοκου ανάγλυφου της Νεμέας μπορεί να δώσει πολύ διαφορετικά και υψηλού επιπέδου αποτελέσματα.

 

Εν κατακλείδι, η δυνατότητα παραγωγής μεγάλων κρασιών από Αγιωργίτικο είναι αδιαμφισβήτητη, χρειάζεται όμως πολύ δουλειά και  υ π ο μ ο ν ή !

 

Στέφανος Κόγιας DipWSET

 

Τα κρασιά που δοκιμάστηκαν σε τυφλή γευσιγνωσία, ανά πεντάδα κατά σειρά είναι:

 

flight 1

∆ΡΥΟΠΗ ΡΟΖΕ 2017 ΠΓΕ Πελοπόννησος

SEMÉLI ΟΡΕΙΝΟΣ ΗΛΙΟΣ ΡΟΖΕ 2017 ΠΓΕ Κορινθία

ΓΑΙΑ 4-6H 2017 ΠΓΕ Πελοπόννησος

ΠΑΛΥΒΟΥ Βυσσινόκηπος 2017 ΠΓΕ Κορινθία

ΣΤΡΟΦΙΛΙΑ Crazy Birds 2017 ΠΓΕ Πελοπόννησος

flight 2

ΜΗΤΡΑΒΕΛΑ Κόκκινο σε Μαύρο 2017 ΠΟΠ Νεμέα

ΑΙΒΑΛΗΣ Μονοπάτι 2016

ΤΕΤΡΑΜΥΘΟΣ Αγιωργίτικο 2017 ΠΓΕ Πελοπόννησος

ΤΡΟΥΠΗ Φτέρη 2016 ΠΓΕ Πελοπόννησος

ΑΧΑΙΩΝ ΟΙΝΟΠΟΙΗΤΙΚΗ ID Aγιωργίτικο 2016 ΠΓΕ Πελοπόννησος

flight 3

BOUTARI Πειραματικό Αγιωργίτικο Χωρίς Θειώδη 2017 ΠΟΠ Νεμέα

ΠΥΡΓΑΚΗΣ Σπηλιά 2015 ΠΟΠ Νεμέα

ΤΕΤΡΑΜΥΘΟΣ Nnaturε 2017 ΠΓΕ Πελοπόννησος

ΠΑΛΥΒΟΣ Αμμος Natural 2017 ΠΟΠ Νεμέα

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Φύσις 2016 ΠΟΠ Νεμέα

flight 4

ΘΕΟ∆ΩΡΑΚΑΚΟΥ Λυκοβουνό 2013 ΠΓΕ Λακωνία

ΚΟΡΩΝΙΩΤΗ Νεμέα 2015 ΠΟΠ Νεμέα

ΚΤΗΜΑ ΠΑΥΛΙ∆Η Emphasis Αγιωργίτικο 2014 ΠΓΕ ∆ράμα

KTHMA ΠΑΠΑΙΩΑΝΝΟΥ 2014 ΠΟΠ Νεμέα

ΒΙΒΛΙΑ ΧΩΡΑ Αρετή 2010 ΠΓΕ Παγγαίο

flight 5

ΚΤΗΜΑ ∆ΡΥΟΠΗ Reserve 2015 ΠΟΠ Νεμέα

ΙΕΡΟΠΟΥΛΟΣ Daemon 2015 ΠΓΕ Πελοπόννησος

ΜΗΤΡΑΒΕΛΑ Κτήμα 2016 ΠΟΠ Νεμέα

ΑΙΒΑΛΗΣ La Sang De La Pierre 2015 ΠΟΠΝεμέα

ΣΚΟΥΡΑΣ Grand Cuvee 2014 ΠΟΠΝεμέα

flight 6

ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ Ηγεμών 2007 ΠΟΠΝεμέα

CAVINO Νεμέα Grande Reserve 2010 ΠΟΠ Νεμέα

CONSTANTIN GOFAS Vasilio Grande Reserve 2012 ΠΟΠΝεμέα

SEMÉLI Νεμέα Grande Reserve 2012 ΠΟΠ Νεμέα

ΠΑΛΥΒΟΥ Ammos Reserve Terra Leone 2015 ΠΟΠ Νεμέα

flight 7

ΚΤΗΜΑ ΠΑΠΑΙΩΑΝΝΟΥ Παλαιά Κλήματα 1996 ΠΟΠ Νεμέα

ΚΤΗΜΑ ΓΑΙΑ Αγιωργίτικο 2001 ΠΟΠ Νεμέα

ΛΥΚΟΣ Κράτιστος 2007 ΠΟΠ Νεμέα

ΛΑΝΤΙ∆Η Νεμέα Έργο 2007 ΠΟΠ Νεμέα

ΤΕΧΝΗ ΟΙΝΟΥ Άριστον Τέχνης Αγιωργίτικο 2008 ΠΓΕ Δράμα