Τιτάνας

Ο Τιτάνας είναι το κρασί που θα θυμόμαστε όλοι όταν θα σκεφτόμαστε το τέλος της πανδημίας, αφού κυκλοφόρησε μόλις αρχίσαμε να κυκλοφορούμε κι εμείς, μετά από δύο και πλέον μήνες εγκλεισμού. Η δική μου συνάντηση όμως με τον Τιτάνα έγινε αρκετά χρόνια νωρίτερα. Ήταν τον Νοέμβρη του 2015 στο ΤΑΤΟΙ Club, σε μια πολύ ιδιαίτερη Food and Wine Experience βραδιά της Wine Style, αφιερωμένη στον Γιώργο Σκούρα και στα  μοναδικά κρασιά του Κτήματος.

Πέντε χρόνια πριν, το όνομα Τιτάνας ίσως και να μην υπήρχε ούτε σαν ιδέα, όπως, και αν τελικά θα κυκλοφορούσε αυτό το κρασί στην αγορά. Ήταν μια από τις πολλές πειραματικές οινοποιήσεις του Σκούρα, η συγκεκριμένη με την ποικιλία Μαυρόστυφο, που εμφιαλώθηκε ειδικά για την βραδιά εκείνη και παρουσιάστηκε για πρώτη φορά. Ήταν μάλιστα το επιδόρπιο κρασί του γεύματος και συνόδεψε τέλεια ένα τσουρέκι με cremmeux σοκολάτας και πορτοκάλι, μια εξαιρετική δημιουργία του chef Χρήστου Παναγόπουλου. Αν και ήταν ακόμη αρκετά νεαρό, σχεδόν ασχημάτιστο, έδειχνε χαρακτήρα, προσωπικότητα … και μέλλον!

Το συνάντησα όμως και μια δεύτερη φορά πριν κυκλοφορήσει. Ήταν τον περασμένο Σεπτέμβρη, μέσα στο οινοποιείο, όταν ο Γιώργος Σκούρας, ανάμεσα σε άλλα σπάνια καλούδια από το παρελθόν και το μέλλον, μας “έβγαλε” κι ένα κρασί που ήθελε να δοκιμάσουμε τυφλά και να το συζητήσουμε!

Γνωρίζαμε πολύ καλά την πορεία του ως οινοποιό, την ενασχόληση του με τα κοινά στον χώρο του κρασιού (πρόεδρος του ΣΕΟ), γνωρίζαμε για τις μεγάλες επιτυχίες του, τόσο σε ποιότητα όσο και σε αποδοχή. Μέσα από αυτή την γευσιγνωσία όμως, είδαμε και έναν άνθρωπο που το πάθος του για το κρασί γυάλιζε στη ματιά του. Έναν οινοποιό που η προσμονή, η αγωνία και οι προσδοκίες να ακούσει τι θα πει και το “κοινό” για αυτό το πνευματικό του παιδί ήταν τόσο έκδηλες στα μάτια του, που πραγματικά μας εντυπωσίασε με την διάθεση του να ακούσει και να μοιραστεί με ταπεινότητα.

Θυμάμαι ακόμη τα ερωτήματα που τον απασχολούσαν. Έχει θέση στην Ελληνική αγορά ένα τέτοιο κρασί; Δίπλα σε ποιο διεθνές στυλ κρασιού θα το τοποθετούσατε; Θα μπορούσε να συνοδέψει κάποια πιάτα της Ελληνικής και διεθνούς κουζίνας εκτός από τα επιδόρπια; Σε ποια τιμή θα άξιζε να πωλείται ένα τέτοιο κρασί (μιας και το κόστος παραγωγής του είναι πολύ υψηλό); Μέχρι και προτάσεις για ονόματα ζήτησε από την εκλεκτή εκείνη παρέα, αν και υποψιάζομαι ότι το Τιτάνας είχε ήδη φωλιάσει στον εγκέφαλο του οινοποιού.

Τι λέει ο ίδιος ο Σκούρας για τον Τιτάνα

Όπως δηλώνει ο ίδιος γι αυτό το κρασί, “την τελευταία δεκαετία απολαμβάνουμε κάτι, που σαν πρώτη γενιά στερηθήκαμε. Την άνεση του κοστοβόρου χρόνου. Ήρθε η ώρα λοιπόν μετά από 11 ολόκληρα χρόνια να δείξουμε επιτέλους μια καινούργια δουλειά βγαλμένη από το αμπελουργικό παρελθόν της χώρας μας”.

Και συνεχίζει, “μια άγνωστη ποικιλία το Μαυρόστυφο Άργους, μια τιτάνια προσπάθεια που απαιτούσε κόπους, πειράματα, έξοδα και απογοητεύσεις και που στο τέλος, έφερε πολλά χαμόγελα και ένα καινούργιο κρασί. Και το όνομα αυτού: Τιτάνας!!!”

“Είναι συγκινητικό να βλέπει κανείς πόσους κρυμμένους θησαυρούς έχει ο αμπελώνας της Ελλάδας. Είναι εκεί κάπου έξω, στη γη των προγόνων μας, ήρεμες και στωικές, ξεχασμένες, σχεδόν χαμένες ποικιλίες, που περιμένουν τον άνθρωπό τους”. Θεωρεί λοιπόν πως είναι μεγάλη η τιμή που έτυχε στην ιστορία του οινοποιείου του να συναντηθεί με το Μαυρόστυφο Άργους.

Το Μαυρόστυφο οινοποιήθηκε με πολλούς τρόπους και δημιουργήθηκαν κρασιά πολλών και διαφορετικών τύπων, μέχρι να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα. Προηγήθηκαν όμως και κάποιες άλλες διεργασίες, πριν από την οινοποίηση, όπως το λιάσιμο των σταφυλιών για οχτώ μέρες στον ήπιο ήλιο του Σεπτέμβρη και συνέχισαν να στεγνώνουν στη σκιά για άλλες 38 μέρες (όπως το apassimento που συνηθίζουν να κάνουν για τα Amarone στην Valpolicella). Η διαδικασία αυτή οδηγεί σε υψηλή συμπύκνωση χρωμάτων, αρωμάτων και γεύσεων. Ο χυμός που προκύπτει είναι λιγοστός και το περιβάλλον των υψηλών σακχάρων επιβραδύνει εντυπωσιακά την ζύμωση, καθώς οι συνθήκες αυτές δεν είναι και οι πιο ευχάριστες για τις ζύμες. Ακολούθησε μια μακριά εκχύλιση 25 ημερών και ακολούθως η αλκοολική ζύμωση, που τέλειωσε στα δρύινα βαρέλια μετά από πέντε μήνες. Το κρασί συνέχισε να ωριμάζει  σε δρύινα βαρέλια για πέντε χρόνια ακόμη.

Το Μαυρόστυφο

Είναι μια γηγενής ποικιλία που συναντάμε διάσπαρτη στο νομό Αργολίδας και σε νησιά των Κυκλάδων, όπως στην Άνδρο ενώ τα τελευταία χρόνια συναντάμε φυτεύσεις και στην Κορινθία. Ως φυτό παρουσιάζει μέτρια ευρωστία και ωριμάζει σχετικά όψιμα, γύρω στα μέσα του Σεπτέμβρη.

Κάνει μέτρια εώς μικρά σταφύλια, με μέτριες ρώγες, ενώ χαρακτηριστική είναι η υψηλή συγκέντρωση τανινών και η καλή χρωματική του ένταση, καθώς ο φλοιός τους είναι αρκετά παχύς, ενώ η οξύτητα του, αν και περιγράφεται στην βιβλιογραφία ως μέτρια, στον Τιτάνα είναι αρκετά υψηλή.

Όπως αναφέρει ο Γιώργος Σκούρας, είναι μια ποικιλία που δίνει έντονο χρώμα και υψηλή συγκέντρωση τανινών, γι’ αυτό και προσανατολίστηκε στην παραγωγή ενός γλυκού κρασιού, ώστε να τιθασεύσει αυτές τις τανίνες. “Το νεαρό κρασί” λέει “είναι δραματικά στυφό, είναι μια από αυτές τις ποικιλίες που οι παλιοί αμπελουργοί τις ονόμαζαν στύφακες”.

Η διαδικασία όμως του λιασίματος και του apassimento μέλωσαν τις τανίνες ενώ τα υπολειπόμενα σάκχαρα ισορρόπησαν με την υψηλή του οξύτητα.

Ποιος είναι ο Τιτάνας

Ο Τιτάνας είναι το πρώτο ολοκαίνουργιο κρασί που κυκλοφορεί στην Ελληνική αγορά, στην μετα-Covid εποχή.

Είναι ένα κρασί με έντονα και πολύπλοκα αρώματα στη μύτη, ώριμα μαύρα και κόκκινα φρούτα, όπως τα μύρτιλα, τα κεράσια και τα βατόμουρα, γλυκά μπαχαρικά όπως το κύμινο και γαρύφαλλο με νότες κακάο, κέδρου και ταμπάκο.

Στο στόμα είναι εντυπωσιακά πλούσιο και άριστα ισορροπημένο, ενώ γευστικά τα μαύρα φρούτα αποκτούν ένα χαρακτήρα μαρμελάδας, χωρίς να σε λιγώνει. Η διάρκεια του είναι εντυπωσιακά μακριά και πολυεπίπεδη.

Ένα κρασί που τα δομικά χαρακτηριστικά και ο αρωματικός του χαρακτήρας θα εξυψώσουν πολλά άγρια σιγομαγειρεμένα κρέατα από κυνήγι και θα το βοηθήσουν να εξελίσσεται και να συναρπάζει … για πολλές δεκαετίες.

Καλοτάξιδο !

Στέφανος Κόγιας DipWSET